Historie

Dlaczego astronauci się unoszą?

Dlaczego astronauci się unoszą?

Na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej astronauci swobodnie się unoszą. Czy to dlatego, że nie działa tam już ziemska grawitacja?

Grawitacja tam jest

ISS krąży około 400 km nad Ziemią. W porównaniu z wielkością Ziemi to niewiele – w skali orbita to cienki pierścień tuż nad powierzchnią. Grawitacja jest tam prawie tak silna jak u nas, około 90%.

Czym właściwie jest ciężar

Grawitacja ciągnie cię w dół, a waga łazienkowa pod tobą pcha cię z powrotem w górę. Właśnie ten nacisk czujesz jako swój ciężar i właśnie jego mierzy waga. Gdy nic na ciebie nie naciska, nie czujesz żadnego ciężaru, choć grawitacja wciąż cię ciągnie – to stan nieważkości.

Razem z tobą spada też waga

Wyobraź sobie, że stoisz na wadze w windzie i zrywa się lina. Winda, waga i ty spadacie tak samo szybko, więc w ogóle nie naciskasz na wagę – pokaże zero. Grawitacja ciągnie cię przy tym tak samo jak przedtem, a mimo to jesteś w stanie nieważkości.

Armata Newtona

Isaac Newton wyobraził sobie armatę na wysokiej górze. Powolna kula spadnie niedaleko góry, szybsza dalej. Gdy jednak wystrzeli ją dość szybko, kula wciąż spada ku Ziemi, ale powierzchnia zakrzywia się pod nią równie szybko – i kula nigdy nie upadnie. Krąży wokół Ziemi.

Człowiek wystrzelony z armaty

A gdybyśmy wystrzelili z armaty człowieka razem z wagą? Po wystrzale lecą tak samo szybko i przez całą drogę wokół Ziemi spadają razem. Nic nie naciska na wagę, więc pokazuje 0 kg – dokładnie jak w spadającej windzie.

ISS wciąż spada

ISS zachowuje się dokładnie jak kula z armaty Newtona. Leci z prędkością około 28 000 km/h, więc wciąż spada ku Ziemi, ale wciąż ją mija – okrąża ją mniej więcej w 90 minut. Astronauci spadają razem z nią i nic na nich nie naciska, więc się unoszą.

A co z Księżycem?

Tak samo wokół Ziemi spada też Księżyc, tylko jest znacznie dalej, a jedno okrążenie zajmuje mu około 27 dni. Gdybyś postawił go na olbrzymiej wadze, która krążyłaby razem z nim, spadałaby razem z nim – i pokazałaby 0 kg.

Więc dlaczego astronauci się unoszą?

Bo cały czas spadają – wokół Ziemi, w kółko. Bez grawitacji stacja nie krążyłaby wokół Ziemi, tylko poleciałaby prosto w kosmos.