✖

เครื่องคิดเลขอัตรากำไรขั้นต้นและส่วนบวกเพิ่ม

ร้านค้าแห่งหนึ่งซื้อหม้อหุงข้าวมาในราคา 800 บาท และขายไปในราคา 1,000 บาท ได้กำไร 200 บาท แต่กำไรนี้คิดเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ ขึ้นอยู่กับว่าคิดจากอะไร อัตรากำไรขั้นต้น (margin) คือกำไรคิดเป็นส่วนหนึ่งของราคาขาย ในที่นี้คือ 200÷1000=20% ส่วนส่วนบวกเพิ่ม (markup) คือกำไรคิดเป็นส่วนหนึ่งของราคาทุน 200÷800=25% กำไรยังคงเป็น 200 บาทเท่าเดิม เพียงแต่เทียบกับจำนวนทั้งหมดคนละจำนวน

หลายคนสับสนสองค่านี้ และในทางปฏิบัติทำให้ได้กำไรน้อยกว่าที่ตั้งใจ ผู้ที่ต้องการอัตรากำไรขั้นต้น 25% แล้วบวกเพิ่ม 25% จากราคาทุน จะได้อัตรากำไรขั้นต้นจริงเพียง 20% ส่วนบวกเพิ่มจะมากกว่าอัตรากำไรขั้นต้นเสมอ เพราะราคาทุนน้อยกว่าราคาขาย

ใส่ราคาทุนและราคาขายแบบรวม VAT ทั้งคู่ หรือแบบก่อน VAT ทั้งคู่ อย่าใส่ปนกัน

กำไร 200 บาทคิดเป็น 20% ของราคาขาย แต่เป็น 25% ของราคาทุน

วิธีคำนวณ

เครื่องคิดเลขคำนวณตามสูตร

อัตรากำไรขั้นต้น=p−np⋅100 %ส่วนบวกเพิ่ม=p−nn⋅100 %

เมื่อ n คือราคาทุน และ p คือราคาขาย

กำไรคือผลต่างของราคาขายกับราคาทุน 1000 − 800 = 200 บาท อัตรากำไรขั้นต้นหาได้โดยนำกำไรหารด้วยราคาขาย:

2001000=0.2=20 %

ส่วนบวกเพิ่มหาได้โดยนำกำไรหารด้วยราคาทุน:

200800=0.25=25 %

สองค่านี้แปลงกลับไปมาได้โดยไม่ต้องรู้ราคา อัตรากำไรขั้นต้น 20% หมายความว่าจากยอดขายทุก 100 บาท เป็นราคาทุน 80 บาทและเป็นกำไร 20 บาท และ 20÷80 คือส่วนบวกเพิ่ม 25% อัตรากำไรขั้นต้น 50% ตรงกับส่วนบวกเพิ่ม 100% คือขายในราคาสองเท่าของราคาทุน อัตรากำไรขั้นต้นจะถึง 100% ไม่ได้เลย เพราะสินค้าจะต้องได้มาฟรี

สารบัญ: เครื่องคิดเลขดอกเบี้ยทบต้น, เครื่องคิดเลขค่างวดเงินกู้และสินเชื่อบ้าน, เครื่องคิดเลขอัตราดอกเบี้ยรายเดือนและอัตราดอกเบี้ยที่แท้จริง, เครื่องคิดเลขระยะเวลาที่เงินเพิ่มเป็นสองเท่า, เครื่องคิดเลขอัตรากำไรขั้นต้นและส่วนบวกเพิ่ม