✖

พื้นที่ผิวของกรวย

พูดง่าย ๆ พื้นที่ผิวของกรวยบอกว่าต้องใช้กระดาษหรือแผ่นโลหะเท่าใดในการทำหรือหุ้มกรวยทั้งรูป อย่าสับสนกับปริมาตรของกรวย ซึ่งบอกว่ากรวยจุน้ำได้เท่าใด กรวยมีสองส่วน คือฐานรูปวงกลมด้านล่าง และผิวข้างที่อยู่เหนือฐานซึ่งเรียวขึ้นไปบรรจบที่จุดยอด

กรวยที่มีรัศมีของฐาน r ความสูง h และสูงเอียง l

ในรูป รัศมีของฐาน r เป็นสีแดง ความสูง h เป็นสีน้ำเงิน และสูงเอียง l ของกรวยเป็นสีเขียว ซึ่งเป็นระยะจากจุดยอดถึงขอบของฐาน

สูตรพื้นที่ผิวของกรวย

ถ้าต้องการเพียงสูตร พื้นที่ผิว A ของกรวยที่มีรัศมีของฐานเป็น r และสูงเอียงยาว l คำนวณได้จาก

A=π⋅r2+π⋅r⋅l

พจน์แรกคือพื้นที่ฐาน พจน์ที่สองคือพื้นที่ผิวข้าง บางครั้งสูตรนี้เขียนโดยดึงตัวร่วม π · r ออกมา:

A=π⋅r⋅(r+l)

ให้กรวยมีรัศมีของฐาน r = 3 และสูงเอียง l = 5 พื้นที่ผิวของกรวยนี้คือ

A=π×32+π×3×5=9π+15π=24π

ถ้าต้องการเขียนผลลัพธ์เป็นจำนวนธรรมดาแทนการมีพาย ให้แทนด้วยค่าประมาณ 3.14:

A≈24×3.14=75.36

ที่มาของสูตร

ฐานเป็นวงกลมธรรมดา พื้นที่ฐานจึงหาได้จากสูตรพื้นที่ของวงกลม คือ π · r2

ส่วนผิวข้างน่าสนใจกว่า ถ้าตัดผิวข้างตามแนวสูงเอียงแล้วคลี่วางบนโต๊ะ จะได้เซกเตอร์ของวงกลมที่มีรัศมี l รูปต่อไปนี้แสดงรูปคลี่ของกรวยทั้งรูป เซกเตอร์สีแดงคือผิวข้าง วงกลมสีน้ำเงินคือฐาน รูปคลี่ในภาพจะพับเป็นกรวยแล้วคลี่ออกอีกครั้ง

รูปคลี่ของกรวย: ผิวข้างเป็นเซกเตอร์ที่มีรัศมี l ฐานเป็นวงกลมที่มีรัศมี r

ส่วนโค้งสีส้มของเซกเตอร์เคยเป็นขอบของฐานก่อนตัด จึงยาวเท่ากับวงกลมสีส้มด้านล่าง นั่นคือความยาวเส้นรอบวงของวงกลม 2π r วงกลมทั้งวงที่มีรัศมี l จะยาว 2π l เซกเตอร์คิดเป็นส่วนของวงกลมทั้งวงที่มีรัศมี l เท่ากับที่ส่วนโค้งคิดเป็นส่วนของเส้นรอบวงทั้งเส้น:

2πr2πl=rl

สำหรับกรวยในตัวอย่างก่อนหน้า ได้สามส่วนห้าของวงกลม เหมือนในรูป วงกลมทั้งวงมีพื้นที่ π · l2 และผิวข้างเป็นส่วน rl ของพื้นที่นั้น:

Aผิวข้าง=rl⋅π⋅l2=π⋅r⋅l

เมื่อบวกพื้นที่ฐานเข้ากับผิวข้าง จะได้สูตรทั้งหมด A = π · r2 + π · r · l

ตัวอย่าง: หมวกกระดาษ

กำลังจะมีงานเลี้ยง และเราต้องการทำหมวกกระดาษรูปกรวยที่มีรัศมีด้านล่าง 8 cm และสูง 15 cm ต้องใช้กระดาษเท่าใด

หมวกกระดาษรูปกรวย: รัศมี r = 8 ความสูง h = 15 สูงเอียง l

แต่สูตรต้องการสูงเอียง l ไม่ใช่ความสูง ความสูง รัศมี และสูงเอียงประกอบกันเป็นรูปสามเหลี่ยมมุมฉาก จึงหาสูงเอียงได้ด้วยทฤษฎีบทพีทาโกรัส แทนค่า r = 8 และ h = 15:

l=r2+h2=82+152

ยกกำลังสอง:

l=64+225=289

เหลือเพียงหารากที่สอง:

l=17

ตรงนี้มีกับดักรออยู่ หมวกไม่มีก้น ถ้าใช้สูตรทั้งหมด จะได้หมวกที่มีฐานปิด ซึ่งสวมได้ยากมาก ดังนั้นหาเฉพาะผิวข้าง:

Aผิวข้าง=π⋅r⋅l=π×8×17=136π

แทนค่าประมาณของพาย:

Aผิวข้าง≈136×3.14=427.04

หมวกใช้กระดาษประมาณ 427 ตารางเซนติเมตร และต้องเผื่อกระดาษอีกเล็กน้อยไว้สำหรับติดกาว

เครื่องคิดเลข

ใส่รัศมีของฐานและสูงเอียง หน่วยของแต่ละช่องเปลี่ยนได้ เครื่องคิดเลขใช้ค่าพายที่แม่นยำ ผลลัพธ์จึงมากกว่า 75.36 เล็กน้อย

ดูเพิ่มเติม

สารบัญ: พื้นที่ของรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส, พื้นที่ของรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า, พื้นที่ของวงกลม, เซกเตอร์ของวงกลม, พื้นที่ของรูปสี่เหลี่ยมคางหมู, พื้นที่ของรูปสี่เหลี่ยมด้านขนาน, พื้นที่ของรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน, พื้นที่ของรูปหลายเหลี่ยมด้านเท่ามุมเท่า, พื้นที่ผิวของทรงกลม, พื้นที่ผิวของทรงลูกบาศก์, พื้นที่ผิวของทรงสี่เหลี่ยมมุมฉาก, พื้นที่ผิวของทรงกระบอก, พื้นที่ผิวของกรวย, พื้นที่ผิวของพีระมิด