การทำเป็นกำลังสองสมบูรณ์
การทำเป็นกำลังสองสมบูรณ์ (completing the square) ใช้เขียนฟังก์ชันกำลังสอง ax2 + bx + c ให้อยู่ในรูป (x + m)2 + n
ขั้นตอนการทำเป็นกำลังสองสมบูรณ์
ขั้นตอนนี้ใช้สูตรกำลังสองของผลบวกที่รู้จักกันดี:
ขั้นตอนเป็นดังนี้ ในตอนนี้สมมติว่า a = 1 ให้ฟังก์ชันกำลังสอง f(x) = x2 + 6x + 1 และต้องการเปลี่ยนให้อยู่ในรูป (x + m)2 + n ขั้นแรกหาค่าในวงเล็บแรก (x + m)2 ต้องแทน m ด้วยจำนวนใด ตามสูตรต้องได้ (x + m)2 = x2 + 2mx + m2 ในฟังก์ชัน f มี x2 ซึ่งถูกต้องแล้ว แต่ในตำแหน่งของพจน์ดีกรีหนึ่งมี 6x ต้องเลือก m เป็นเท่าใดจึงจะได้ 6x = 2mx เห็นได้ชัดว่าต้องได้ m = b/2 = 6/2 = 3 ดังนั้นแทน m ด้วยครึ่งหนึ่งของค่า b ในฟังก์ชันกำลังสองเสมอ
จึงได้รูป (x + 3)2 + n เหลือเพียงหาค่า n เราทราบแล้วว่า (x + m)2 = x2 + 2mx + m2 ส่วน x2 + 2mx เป็นส่วนที่ต้องการ แต่นิพจน์ m2 เกินมา เพราะในฟังก์ชัน f ไม่มีพจน์ที่ตรงกัน จึงลบ m2 ออกจากผลที่ได้ตอนนี้ จะได้รูป (x + m)2 − m2 ซึ่งเมื่อกระจายแล้วเท่ากับ x2 + 2mx + m2 − m2 หลังลบออกจึงเหลือเพียง x2 + 2mx
แต่ในฟังก์ชัน f ยังมีพจน์ค่าคงตัว c ซึ่งเพียงบวกเข้าไป จะได้รูป (x + m)2 − m2 + c เมื่อกระจายได้ x2 + 2mx + m2 − m2 + c และเมื่อจัดรูปให้ง่ายได้ x2 + 2mx + c เนื่องจาก m = b/2 นิพจน์นี้จึงเท่ากับ x2 + bx + c นั่นคือเมื่อกระจายนิพจน์ (x + m)2 − m2 + c จะได้ฟังก์ชันเดิมกลับมา แสดงว่าคำนวณถูกต้อง (ขอย้ำว่า a = 1 จึงไม่ได้หายไปไหน)
สำหรับฟังก์ชันตัวอย่าง f จะได้นิพจน์ในรูปกำลังสองสมบูรณ์ (x + 3)2 − 9 + 1 = (x + 3)2 − 8 ลองกระจายกลับดู:
การทำเป็นกำลังสองสมบูรณ์ใช้ในกรณีต่าง ๆ เช่น เมื่อต้องการเขียนกราฟของฟังก์ชันกำลังสอง
กรณีที่ a ≠ 1
ถ้าฟังก์ชันไม่ใช่กรณี a = 1 ให้ดึงตัวประกอบร่วม a ออกจากทั้งฟังก์ชัน แล้วทำตามขั้นตอนที่รู้แล้ว ตัวอย่างเช่น:
ดึง 2 ออกจากทั้งฟังก์ชัน:
ฟังก์ชันในวงเล็บนี้เราทำเป็นกำลังสองสมบูรณ์ได้แล้ว:
แทนผลนี้ในสมการก่อนหน้า จะได้: