Promil

Jeden promil to jedna tysięczna całości albo inaczej jedna dziesiąta procentu. Popularnym błędem jest przekonanie, że promil to jedna tysięczna procentu, ale to nieprawda, to naprawdę jedna tysięczna całości.

Promile zapisujemy za pomocą symbolu ‰. Wygląda podobnie jak znak procentu %, ale promil ma na dole o jedno kółeczko więcej. Tak więc 15 ‰ to piętnaście promili, a 15% to piętnaście procent. Jak liczyć promile? Spójrzmy na przykłady:

Jeśli chcemy obliczyć jeden promil z jakiejś kwoty, dzielimy kwotę przez tysiąc:

• 1 ‰ z 1000 to 1, bo 1000 podzielone przez 1000 to 1.
• 1 ‰ z 20 000 to 20, bo 20 000 podzielone przez 1000 to 20.

Jak liczylibyśmy z promilami, gdyby było ich więcej? Wystarczy użyć proporcji. Ile to jest 20 ‰ z 5000? Możemy postąpić tak:

1. Obliczymy, ile to jest 1 ‰ z 5000. Obliczymy więc 5000 podzielone przez 1000, czyli 5. Wiemy więc, że jeden promil z 5000 to 5.
2. Ponieważ mamy obliczyć 20 promili z 5000, pomnożymy piątkę przez dwadzieścia, czyli obliczymy 20 · 5 = 100.

20 ‰ z 5000 to więc 100. Ponieważ promil to jedna dziesiąta procentu, możemy też powiedzieć, że dwadzieścia promili to to samo co dwa procent. A więc że dwa procent z 5000 to 100. Promile możemy też zapisać w postaci ułamka. Jeśli chcemy obliczyć 20 ‰ z 5000, to jest to samo, jakbyśmy 5000 pomnożyli przez ułamek $\frac{20}{1000}$:

$$5000\cdot\frac{20}{1000}=100$$

Promile alkoholu we krwi

Promile często spotyka się przy pomiarze alkoholu we krwi. Mówimy wtedy, że ktoś ma na przykład 2 ‰ alkoholu we krwi. Znaczy to, że w jednym kilogramie ludzkiej krwi są rozpuszczone dwa promile alkoholu – czyli dwa gramy alkoholu.