12 ile Bölünebilme

Bir tam sayının 12’ye bölünüp bölünmediğini nasıl anlarız? Sayı hem 3’e bölünüyorsa hem de 4’e bölünüyorsa 12’ye bölünür. Kısa bir tekrar:

• Bir sayı, rakamları toplamı 3’e bölünüyorsa 3’e bölünür (ayrıntılar 3 ile bölünebilme yazısında).
• Bir sayı, son iki basamağı 4’e bölünüyorsa 4’e bölünür (ayrıntılar 4 ile bölünebilme yazısında).

Yöntemi örneğin 1.176 sayısıyla deneyelim: Sayının rakamları toplamı 1 + 1 + 7 + 6 bize 15 verir ve 15 sayısı 3’e bölünür. Son iki basamağı 76’dır ve 76 sayısı 4’e bölünür (çünkü 76 bölü 4, 19 eder). Demek ki 1.176 sayısı 12’ye bölünür (1.176 sayısını 12’ye bölersek 98 buluruz).

Peki 438 sayısı? Rakamları toplamı 4 + 3 + 8 yine 15’e eşittir, dolayısıyla sayı 3’e bölünür. Ama son iki basamağı 38’dir ve 38 sayısı 4’e bölünmez. Bu yüzden 438 sayısı 12’ye bölünmez.